7-5-2013 | China heeft meerdere gezichten. Megasteden als Beijing, Shanghai en Chengdu bruisen van economische, culturele en sociale activiteit. Met indrukwekkende skylines, geavanceerd openbaar vervoer, schitterende musea en volle Starbucks cafés. Dat zijn de steden die minister Ploumen van Buitenlandse Handel en Ontwikkelings-samenwerking bezoekt. Niet verbazingwekkend, omdat zij er in haar nota ‘Wat de wereld verdient’ voor kiest om met China een pure handelsrelatie te onderhouden. En dus reist zij met 50 Nederlandse bedrijven in haar kielzog naar plekken waar kansen liggen voor het Nederlandse bedrijfsleven.Read More

22-4-2013 | De aardbeving in Sichuan laat diepe sporen na. Honderden doden, duizenden gewonden, tienduizenden daklozen. In totaal is anderhalf miljoen mensen slachtoffer van de aardbeving. Naast de grote fysieke schade heeft de beving ook impact op iets heel anders: een crisis is bij uitstek het moment voor een regering om vertrouwen van de bevolking te winnen, of te verliezen.

Uit alles bleek dat de Chinese overheid dit keer aanzienlijk beter voorbereid was dan in 2008, bij een veel grotere aardbeving in hetzelfde gebied. De rampenbestrijding kwam onmiddellijk op gang, hulpverleners en militairen waren snel aanwezig en premier Li Keqiang vloog dezelfde dag nog naar het rampgebied. Read More

8-4-2013 | Bij het nieuws over de zoveelste provocatie van Kim Jong-un, de onvoorspelbare Noord- Koreaanse leider, staan twee recente films op mijn netvlies. Comrade Kim goes flying is een romantische komedie over een mijnwerkster in de heilstaat Noord-Korea. De film, van een Brits-Belgisch-Noord-Koreaans regietrio, is op locatie gedraaid en toont kleurrijke, humorvolle beelden van blije arbeiders. Trotse, hardwerkende mensen met blosjes op de wangen, zoals op Chinese propagandaposters uit de Culturele revolutie.

Deur potdicht
De documentaire Camp 14 – the Control Zone geeft een totaal andere indruk. Hoofdpersoon Shin is geboren in een strafkamp. Hij werkt als dwangarbeider tot hij op zijn drieëntwintigste uit het kamp weet te ontsnappen Read More

26-3-2013 | De situatie is herkenbaar. Over alles wordt gepraat, behalve over het onderwerp dat iedereen bezighoudt. De Amerikanen noemen dat ‘de olifant in de kamer’. Zo ging het bij het ‘NAVO en Azië’ symposium van de Atlantische Commissie. Omzichtig werd gesproken over Azië, over multilaterale betrekkingen, over de Amerikaanse ‘pivot’ op Azië… Iedereen cirkelde om de hete brij heen: wat doen we met de opkomst van China?

Weinig Azië kennis

“Er is weinig Azië kennis binnen de NAVO”, gaf Stefanie Babst, adviseur van NAVO-topman Rasmussen, toe. Read More

12-3-2013 | 30 jaar geleden studeerde ik een jaar aan de universiteit van Nanjing. Zo’n 50 buitenlandse studenten woonden op een afgeschermde plek van de campus. Om binnen te komen moest je langs een portier. Die controleerde onze Chinese bezoekers, maar hield ook onze Chinese kamergenoten in de gaten. Deng Xiaoping had in 1979 de deur op een kier gezet, maar het land en onze kamergenoten waren op zoek naar het juiste evenwicht in de omgang.Read More

19-2-2013 | ‘Maak een foto van de rivier in je geboortestreek.’ Deze oproep rond Chinees Nieuwjaar raakte een gevoelige snaar. Watervervuiling werd trending topic in de sociale media, omdat zoveel mensen gehoor gaven aan de oproep en beelden publiceerden van sterk vervuilde rivieren: bruine, rode en pikzwarte stromen met afval en smurrie.Read More

4-2-2013 | Als een website traag laadt of als mijn laptop kuren vertoont, ga ik alle Chinese websites langs die ik heb bezocht. Door welke site zou mijn computer besmet kunnen zijn? En als ik in China aan op het internet zit, heb ik altijd het gevoel dat er iemand – virtueel – over mijn schouder meekijkt.

Onzin? Niet als je je realiseert hoe belangrijk China het vindt om controle te hebben over informatie. Niet alleen Chinezen zelf, maar ook buitenlanders worden in de gaten gehouden, vooral over hun contacten met Chinezen. Dat was in de 80-er jaren – toen ik in Nanjing studeerde – al zo.Read More

21-1-2013 | Opeens lijkt China de blik naar de zee te richten, na eeuwenlang vooral oog te hebben gehad voor het vasteland. De vorige periode waarin China zich sterk manifesteerde op maritiem gebied was eeuwen geleden: in de vroege 15e eeuw toen admiraal Zheng He zijn zeven zeereizen maakte. Alle Chinese kinderen leren dat nog steeds op school.

De afgelopen maanden kwam de Chinese marine opeens op verschillende fronten in het nieuws.Read More

7-1-2013 | Bijna 600 miljoen mensen zitten in China op het internet. Ze praten mee over de laatste aflevering van The Voice of China, de nieuwste iPhone kloon en de meest gewilde designer handtas. Maar steeds vaker geven ze ook – vaak ongezouten – hun mening over een geplande fabriek in de buurt, een corrupte ambtenaar, een malafide arts of de minnaressen van een politicus. Sociale media vormen een kanaal om verbazing, bewondering of woede te uiten. Een kanaal dat heel veel mensen in alle uithoeken van het land een stem geeft. Je zou dat een revolutionaire ontwikkeling kunnen noemen.Read More

12-12-2012 | ‘Eigenlijk is soft power een Chinees concept’, vertelde een Chinese kennis me. ‘Sun Tzu schreef ruim 2000 jaar geleden in De Kunst van het Oorlogvoeren al dat de meest capabele leider zijn tegenstander onderwerpt zonder slag te leveren.’ Westerse bronnen noemen de politicoloog Joseph Nye van Harvard als degene die de term soft power introduceerde – hij wilde daarmee aangeven dat landen hun doelen ook kunnen bereiken door aantrekkingskracht of overreding in plaats van met dwang – maar Chinezen zien zichzelf graag als bron van een goed idee.Read More